ابن أبي أصيبعة ( مترجم : سيد جعفر غضبان )

336

عيون الأنباء في طبقات الأطباء ( فارسى )

البته بايد در آن حال آب بخورد ، ولى كسانى كه معده‌شان مرطوب است يا كسانى كه طبع آنها بلغمى شور است ، نبايد در آن حال آب بياشامند ، زيرا نياشاميدن آب موجب كم شدن رطوبت معده آنها مىگردد و بلغم‌هاى شور يك‌ديگر را بلع مىنمايند . در اين موقع تمام حاضران سكوت كردند ، ولى من به او گفتم : اى ابو عيسى يك مطلب باقى مانده است . او گفت : آن مطلب چيست ؟ گفتم : بيان مطلب شما در موردى صادق است ، كه شخص خودش بداند ، مزاجش چگونه است . معده‌اش سرد يا گرم است ، تا بفهمد تشنگى از چه چيز است . از سودا يا از بلغم شور مىباشد . جبرئيل خنديد و سپس به من گفت : هر شبى كه در حال تشنگى از خواب برخاستى پاى خود را از لحاف بيرون بياور و خود را كمى بخواب بزن . اگر تشنگى تو زيادتر شد ، بدان كه از حرارت يا از غذائى است كه آب مىطلبد . در اين صورت آب بياشام و اگر تشنگى تو فى الجمله تسكين يافت ، از آشاميدن آب خوددارى كن ، زيرا تشنگى مزبور از بلغم شور است . يوسف بن ابراهيم گفت : ابو اسحق ابراهيم بن مهدى از جبرئيل پرسيد درد ورشكين چيست و علت آنچه مىباشد ؟ جبرائيل در جواب گفت : اين كلمه‌ايست ، مركب از دو كلمه شكستن و سينه كه ايرانيان آن را تركيب نموده‌اند و در پارسى سر . ور به معناى سينه است كه عامه آن را بر مىنامند و كلمه اشكين در فارسى به معناى شكستن است و جمع بين آن دو « ورشكين » ( شكستگى استخوان يا استخوانهاى سينه ) مىباشد . اين درد دردى است كه سينه را مىشكند و دردى است كه در انسان اگر عارض شد ، مشكل است آدمى از آن بسلامت جان بدر برد . اگر كسى به اين بيمارى مبتلى گردد و شفا يافت ممكن است دوباره دچار عود مرض شود و اين خطر تا يك سال ممكن است پيش بيايد ، مگر آنكه خون بسيارى از بينى يا از پائين در حال بيمارى يا بعد از آن قبل از يك سال خارج گردد . اگر خون از او رفت سالم خواهد شد . ابو اسحاق با نهايت تعجب از او پرسيد مدت يك سال ؟ به وى پاسخ داد : بله فدايت گردم چنين است .